Ibisazi by’imbwa (Rabies) ni indwara ikomeye iterwa na virusi yitwa Rabies virus. Iyi ndwara yibasira ubwonko n’urusobe rw’imyakura, kandi iyo ibimenyetso byayo byatangiye kugaragara, akenshi iba ishobora kuvamo urupfu. Ibisazi byandurira cyane cyane ku bantu binyuze mu kurumwa cyangwa gukomeretswa n’inyamaswa yanduye, cyane cyane imbwa, ariko n’izindi nyamaswa nk’injangwe, imbwebwe n’ibindi bishobora kubikwirakwiza

Virusi y’ibisazi iba mu macandwe y’inyamaswa yanduye. Iyo irumye umuntu cyangwa amacandwe yayo akagera ku gikomere cyangwa ku bice by’umubiri bifite uruhu rwangiritse, virusi ishobora kwinjira mu mubiri igatangira kwiyongera. Nyuma yo kwinjira mu mubiri, igenda yerekeza mu bwonko no mu miyakura, aho itera ibibazo bikomeye.
Umuntu wanduye ashobora kugira umuriro, kuribwa umutwe, kunanirwa no kubabara aho yarumwe. Iyo indwara ikomeje gutera imbere, umurwayi ashobora kugira ubwoba bukabije, guhagarika umutima, kugorwa no kumira amazi, kugira umwete muke, ndetse rimwe na rimwe akagira imyitwarire idasanzwe. Ni yo mpamvu iyi ndwara yiswe ibisazi. Umurwayi ashobora kugira ibibazo bikomeye byo guhumeka, agatakaza ubwenge, bikarangira apfuye.

Ikintu gikomeye buri wese agomba kumenya ni uko ibisazi bishobora kwirindwa iyo hafashwe ingamba hakiri kare nyuma yo kurumwa n’inyamaswa ikekwa ko yanduye. Iyo umuntu arumwe, agomba guhita yoza igikomere n’amazi menshi n’isabune nibura iminota 15, hanyuma akihutira kujya kwa muganga kugira ngo ahabwe urukingo n’ubundi bufasha bukenewe. Gutinda kujya kwa muganga bishobora gushyira ubuzima bwe mu kaga.
Uburyo bwiza bwo kurwanya ibisazi ni gukingiza imbwa n’izindi nyamaswa zo mu rugo, kwirinda gukinisha cyangwa kwegera inyamaswa zitazwi, no guhugura abaturage ku buryo indwara yandura n’uburyo bayirinda. Ababyeyi bakwiye kandi kwigisha abana kwirinda gukina n’imbwa cyangwa izindi nyamaswa batazi.
